Dziś, 22 października 2025 roku, pożegnano profesora Adama Strzembosza – wybitnego prawnika, pierwszego prezesa Sądu Najwyższego wolnej Polski, byłego przewodniczącego Trybunału Stanu, kawalera Orderu Orła Białego, a przede wszystkim – wieloletniego mieszkańca Józefowa.
Profesor Strzembosz zmarł 10 października w wieku 95 lat. Pogrzeb, który odbył się dziś w południe, zgromadził tłumy – przedstawicieli świata nauki, polityki, wymiaru sprawiedliwości, a także mieszkańców Józefowa, dla których był kimś więcej niż tylko znanym nazwiskiem.
Józefowianin z wyboru i z serca
Choć całe życie związany był z Warszawą i Katolickim Uniwersytetem Lubelskim, to właśnie w Józefowie znalazł swoje miejsce na ziemi. Przez wiele lat można było spotkać profesora na spacerach po nadwiślańskich ścieżkach, w kościele parafialnym czy w lokalnych wydarzeniach kulturalnych. Był człowiekiem niezwykle skromnym, życzliwym i otwartym na rozmowę.
— „Nigdy nie odmawiał krótkiej pogawędki. Zawsze mówił z szacunkiem, nawet gdy się z kimś nie zgadzał. Wzór człowieka dialogu” – wspomina jeden z mieszkańców.
Człowiek niezależny, prawnik z zasadami
Adam Strzembosz urodził się 11 września 1930 roku w Warszawie. Przeszedł przez dramat wojny, Powstanie Warszawskie, trudne czasy komunizmu, a mimo to nigdy nie stracił wiary w ludzi i sens uczciwej służby publicznej.
W latach 1989–1990 pełnił funkcję wiceministra sprawiedliwości w rządzie Tadeusza Mazowieckiego, a następnie – jako pierwszy prezes Sądu Najwyższego – współtworzył zręby niezależnego sądownictwa w demokratycznej Polsce.
To właśnie wtedy wypowiedział słowa, które przeszły do historii:
„Sądy same się oczyściły.”
Była to deklaracja wiary w etos sędziego – w przekonanie, że prawo ma służyć obywatelowi, a nie władzy.
Profesor, autorytet, świadek historii
Jako wykładowca Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego wychował pokolenia prawników, dla których etyka i odpowiedzialność społeczna były tak samo ważne jak znajomość przepisów.
Nie zabiegał o rozgłos, ale jego głos był słyszany – zarówno wtedy, gdy bronił niezależności sądów, jak i wtedy, gdy apelował o szacunek dla drugiego człowieka.
W 2016 roku został Honorowym Obywatelem Warszawy, jednak – jak sam powtarzał – „największym zaszczytem jest uczciwe życie wśród ludzi, którzy wiedzą, kim jesteś naprawdę.”
Dziedzictwo, które pozostaje
Dla mieszkańców Józefowa odejście profesora Strzembosza to nie tylko strata wybitnego prawnika, lecz także dobrego sąsiada, człowieka z klasą i pokorą.
Jego dorobek zawodowy i moralny pozostanie ważnym punktem odniesienia w czasach, gdy słowo „autorytet” coraz częściej traci na znaczeniu.
Profesor Adam Strzembosz (1930–2025)
Sędzia, profesor nauk prawnych, pierwszy prezes Sądu Najwyższego III RP, przewodniczący Trybunału Stanu, działacz „Solidarności”, wykładowca KUL, Honorowy Obywatel Warszawy.
fot: Mariusz Batorski – radny miasta Józefów
