To miejsce od siedmiu dekad daje dzieciom i młodzieży nie tylko możliwość nauki, ale także poczucie bezpieczeństwa, zrozumienia i wsparcia. Zespół Szkół Ogólnokształcących w Józefowie, działający przy Mazowieckim Centrum Neuropsychiatrii, to wyjątkowa placówka, której historia jest nierozerwalnie związana z trudną powojenną rzeczywistością. Dziś pełni rolę nie tylko edukacyjną, ale i terapeutyczną, stając się przestrzenią, w której młodzi ludzie odzyskują godność wewnętrzną, ale i społeczną.
Początki w trudnych czasach
Historia szkoły sięga sierpnia 1945 roku. Wtedy, w białym budynku przy ul. Sadowej 5, Janina Molendzianka – nauczycielka i organizatorka domów opieki dla sierot wojennych – stworzyła Państwowy Zakład Leczniczo-Wychowawczy dla Dzieci. Były to czasy ogromnych braków i dramatycznych wspomnień, dlatego równie ważne jak nauka było przywracanie dzieciom poczucia bezpieczeństwa oraz odbudowywanie ich wiary w lepszą przyszłość.
Pierwsze lata działalności placówki to wspólna praca nad odnowieniem budynku, założenie ogrodu warzywno-kwiatowego oraz tworzenie namiastki normalności, której wojna brutalnie pozbawiła najmłodszych. W tamtym okresie utrwaliła się nazwa GONG, związana ze zwykłym, codziennym wołaniem dzieci na obiad – prosty symbol ciepła i wspólnoty.
Od szkoły sanatoryjnej do placówki z pełnymi prawami
W 1955 roku, dzięki staraniom dr Zofii Szymańskiej, Janiny Molendzianki i Jadwigi Barcickiej, szkoła przy zakładzie leczniczo-wychowawczym otrzymała status państwowej szkoły podstawowej. Obok standardowych zadań dydaktycznych pełniła też niezwykle ważną rolę terapeutyczną, wspierając proces leczenia młodych pacjentów.
Lata 60. i 70. to czas dynamicznego rozwoju placówki. Rosła liczba uczniów, organizowano wycieczki, biwaki, zajęcia artystyczne i terapeutyczne. Szkoła współpracowała z wybitnymi postaciami polskiej pedagogiki specjalnej, a dzieci brały udział w konkursach, występach i prezentowały swoje prace także za granicą.
Badania prowadzone przez dr Szymańską wykazały, że absolwenci szkoły sanatoryjnej po powrocie do swoich macierzystych placówek radzili sobie doskonale – co potwierdziło skuteczność unikalnego modelu pracy łączącego edukację z terapią.
Zmiany, rozwój i nowe wyzwania
Przez kolejne dekady szkoła ewoluowała. Reforma oświaty w 1999 roku przekształciła ją w Zespół Szkół Ogólnokształcących, a w 2004 roku organem prowadzącym został Samorząd Województwa Mazowieckiego. Dzięki temu możliwa była modernizacja budynków i powstanie nowych pracowni, m.in. do integracji sensorycznej.
Dziś placówka obejmuje swoim wsparciem dzieci i młodzież hospitalizowaną w trzech oddziałach Mazowieckiego Centrum Neuropsychiatrii w Józefowie. W jej strukturach działa przedszkole, szkoła podstawowa i liceum ogólnokształcące. Nauka odbywa się zarówno w budynkach szkolnych, jak i bezpośrednio na oddziałach, a część zajęć prowadzona jest w formie hybrydowej.
Współcześnie głównym celem szkoły jest nie tylko realizacja podstawy programowej, lecz także redukcja lęku związanego ze szkołą, kształtowanie pozytywnych relacji oraz przywracanie wiary w siebie. To właśnie tutaj dzieci i młodzież, zmagające się z problemami zdrowotnymi, mogą rozwijać swoje pasje, nabywać nowe umiejętności i odnajdywać poczucie normalności.
Potrzeby i przyszłość
Szkoła obejmuje obecnie opieką około 1600 uczniów rocznie. To ogromne wyzwanie, które rodzi potrzebę stworzenia nowoczesnego budynku odpowiadającego współczesnym standardom edukacji i terapii. Placówka dysponuje pracownią komputerową, plastyczną, biblioteką, niewielką salą gimnastyczną, ale rosnąca liczba podopiecznych sprawia, że infrastruktura staje się coraz większym ograniczeniem.
Jednak – jak podkreślają nauczyciele i dyrekcja – nawet najpiękniejsze wnętrza nie zastąpią tego, co jest fundamentem działalności szkoły od początku jej istnienia: ścisłej współpracy zespołu medycznego i pedagogicznego oraz troski o każdego młodego człowieka.
Słowa uznania i jubileusz
W tym roku Zespół Szkół Ogólnokształcących w Józefowie obchodzi jubileusz 70-lecia. Podczas uroczystości burmistrz Józefowa, Marek Banaszak, podkreślił wyjątkową rolę placówki:
„Historia tej placówki to siedem dekad konsekwentnej i odpowiedzialnej pracy na rzecz edukacji, wychowania i wsparcia psychologicznego młodych ludzi. To również świadectwo ogromnego zaangażowania nauczycieli, pracowników i dyrekcji, którzy od lat tworzą wyjątkowe miejsce na mapie Mazowsza, sprzyjające nauce, rozwojowi i dobrostanowi psychicznemu”.
Słowa burmistrza są nie tylko wyrazem wdzięczności, ale i potwierdzeniem, że szkoła odgrywa rolę, której nie da się przecenić. To właśnie tu – w wyjątkowym otoczeniu – młodzi ludzie odnajdują siłę do mierzenia się z trudnościami i przygotowują się do powrotu do codziennego życia.
Miejsce szczególne na mapie Mazowsza
Zespół Szkół Ogólnokształcących w Józefowie to dziś nie tylko szkoła. To przestrzeń wsparcia, terapii i nadziei. Placówka, która w trudnych chwilach daje młodym ludziom wiarę, że mogą się rozwijać i odnajdywać swoje mocne strony.
Historia pokazuje, że od siedemdziesięciu lat fundamentem jej działalności pozostaje człowiek – uczeń i pacjent, który zawsze stoi w centrum działań całego zespołu. I to właśnie dzięki temu szkoła w Józefowie jest miejscem, które naprawdę zmienia życie.
Rozmowa z dyrektor Zespół Szkół Ogólnokształcących przy Mazowieckim Centrum Neuropsychiatrii Barbarą Chudzicką
fot: Archwium GONG, MOK Józefów
